🌌 Tijdlijn van de aarde

Wat is een tijdlijn?

Een tijdlijn is een lange lijn met gebeurtenissen erop. De oudste gebeurtenis staat helemaal links. De nieuwste gebeurtenis staat helemaal rechts. Zo zie je snel wat eerst kwam en wat later.

De langste tijdlijn die bestaat, begint bij de oerknal. Dat is het begin van de geschiedenis van het heelal. De oerknal gebeurde ongeveer 13,8 miljard jaar geleden. Toen begon het heelal groter te worden. Sterren ontstonden pas veel later.

Dertien komma acht miljard jaar. Dat getal is heel groot. Het is moeilijk voor te stellen. Daarom gebruiken we een truc. We doen alsof de hele geschiedenis van het heelal in één jaar past. Dat jaar loopt van 1 januari tot 31 december. We noemen dat de kosmische kalender.

• Op een tijdlijn zie je wat er eerst gebeurde en wat erna kwam.
• Je ziet hoeveel tijd er tussen twee gebeurtenissen zit.
• Je ziet ook hoe kort of hoe lang iets duurde.

Deep time: heel, heel veel tijd

Wetenschappers noemen zo'n heel lange tijd soms deep time. Het gaat over miljoenen of miljarden jaren. Een mensenleven duurt veel korter dan deep time.

Een mens kan 80 of 90 jaar oud worden. Dat lijkt al heel lang. De aarde ontstond ongeveer 4,6 miljard jaar geleden. Vrij snel daarna was er al water op aarde. Pas honderden miljoenen jaren later kwam het eerste leven. Het waren piepkleine cellen.

Voor het eerste leven bestond de aarde al heel lang. Een mensenleven duurt daarbij maar heel kort.

De dinosauriërs komen pas heel laat

Op onze kosmische kalender komen de eerste dinosauriërs rond 25 december. Dinosauriërs leefden daarna ongeveer 165 miljoen jaar op aarde.

Toch kwamen dinosauriërs pas heel laat in de geschiedenis van het heelal. Toen bestond het heelal al meer dan 13 miljard jaar. Daarom zijn ze op die tijdlijn vrij recent.

Rond 30 december sterven bijna alle dinosauriërs uit. Een grote asteroïde slaat in op aarde. Het jaar is dan bijna voorbij.

De mens: helemaal op het einde

De eerste Homo sapiens verschijnt pas op 31 december. Dat is onze eigen soort. Het is dan bijna middernacht. Er zijn nog ongeveer twaalf minuten over.

Landbouw begint nog later. Mensen gaan dan planten telen en dieren houden. Op de kalender is dat ongeveer 30 seconden voor middernacht.

Moderne technologie, zoals auto's en computers, komt nog veel later. Die past in het laatste stukje van de laatste seconde.

Zo zie je hoe groot de verschillen in tijd zijn. Het heelal bestaat al miljarden jaren. Homo sapiens bestaat nog maar heel kort. Onze eigen geschiedenis voelt toch heel lang.

• Het heelal: 13,8 miljard jaar oud.
• De aarde: 4,6 miljard jaar oud.
• De mens (Homo sapiens): ongeveer 300.000 jaar oud.
• De landbouw: ongeveer 12.000 jaar oud.

Moeilijke woorden

• Oerknal: het begin van de geschiedenis van het heelal, ongeveer 13,8 miljard jaar geleden.
• Deep time: een tijd van miljoenen of miljarden jaren.
• Miljard: duizend miljoen. Geschreven als een 1 met negen nullen erachter.
• Homo sapiens: de wetenschappelijke naam voor onze eigen mensensoort.
• Kosmische kalender: een manier om 13,8 miljard jaar in één jaar te tonen.